“ดูโลส” เรือแห่งประวัติศาสตร์

ผมได้ข่าวของเรือ “ดูโลส (DOULOS)” ร้านหนังสือลอยน้ำ ใหญ่ที่สุดในโลก กลับมาเยือนกรุงเทพฯ อีกครั้ง โดยเข้าเทียบท่าเรือคลองเตยมาหลายวันแล้ว ครั้งแรกที่ผมเยือนเรือเมื่อปี 2530 ในห้วงเวลา20ปีที่ผ่านมาดูโลสมาเยือนเมืองไทยอีก 4 ครั้ง คือปี 2544 ครั้งสุดท้ายเมื่อปี 2549 สามปีที่แล้ว ครั้งล่าสุดเข้าเทียบท่าที่ท่าเรือแหลมฉบัง จังหวัดชลบุรี
ปีนี้ผมตั้งใจว่าก่อนเรือออกเดินทางต่อผมต้องไปเยือนให้ได้ ดูวันที่ในปฏิทินแล้วเหลือเวลาอีกเพียงหนึ่งวันเรือก็จะออกเดินทางไปจากประเทศไทย
ผมใช้เวลาเกือบชั่วโมงกว่าจึงถึงท่าเรือคลองเตย วันนี้มีคนเดินทางมากอาจจะเป็นเพราะว่าเป็นวันเสาร์ และเหลือเวลาเพียงหนึ่งวัน ทำให้คนแห่กันมาเยือนเรือจนแถวต่อคิวซื้อตั๋วยาวเหยียด รถจอดเต็มท่าเรือคลองเตย ผมใช้เวลาเกือบๆ20 นาทีจึงถึงคิว จ่าย 10 บาทรับตั๋วมา 1 ใบ

เรือลำนี้อยู่ในความดูแลขององค์การ Good Books for All (GBA)ซึ่งเป็นองค์การสาธารณกุศล ช่วยเหลือเพื่อนมนุษยชาติ ตั้งอยู่ในประเทศเยอรมนี
บนเรือดูโลสมีหนังสือให้เราหยิบอ่านมากกว่า 8,000 เรื่อง มีทั้งภาษาอังกฤษและภาษาอื่นๆ มีหนังสือที่เขียนโดยคนไทยอยู่หลายเล่มเหมือนกัน ผมภูมิใจแทนเจ้าของหนังสือจริงๆ ที่หนังสือของเขาได้มีโอกาสวางบนชั้นหนังสือของเรือ

เนื้อหาสาระของหนังสือมีหลากหลายสารพัด ตั้งแต่เรื่องหนักๆไปจนถึงเรื่องเบาๆ แบ่งออกเป็นหมวดหมู่ต่างๆเหมือนร้านหนังสือทั่วไป อาทิเช่น หมวดวิทยาศาสตร์ หมวดกีฬา หมวดงานอดิเรก หมวดการบริหารจัดการ หมวดการตำราการทำอาหาร และหมวดหนังสือสำหรับเด็ก นอกจากหนังสือที่หลากหลายแล้วก็ยังมีซีดีเพลง อุปกรณ์เครื่องเขียนต่างๆรวมทั้งของที่ระลึกขายด้วย
ดูโลสเป็นเสมือนคลังความรู้หรือห้องสมุดห้องหนึ่งเลยทีเดียว

เรือดูโลสเดินทางไปทั่วโลก เมื่อเข้าจอดเทียบท่าแล้วบรรดาลูกเรืออาสาสมัครก็ลงไปทำกิจกรรมร่วมกับเยาวชนในประเทศนั้นๆ ผมดูภาพถ่ายแล้วรู้สึกว่าเหมือนการออกค่ายพัฒนาชนบทของนักศึกษามหาวิทยาลัย มีการทำกิจกรรมกับโรงเรียน กิจกรรมกับคนในชุมชนท้องถิ่นนั้นๆ มีการซ่อมแซมสิ่งที่สึกหรอ และสร้างใหม่ให้ กิจกรรมที่มุ่งหวังพัฒนาคนในท้องถิ่นนั้นให้มีความสุขและมีชีวิตที่ดีกว่า มีการนำของไปบริจาคให้กับโบสถ์และโรงเรียนด้วย
อาสาสมัครหรือลูกเรือดูโลสมีกิจกรรมในแต่ละวันให้นักท่องเที่ยวที่มาชมเรือดูโลสชมด้วย เป็นการแสดงนานาชาติ เช่น ดนตรี ละคร ร้องเพลง เต้นรำ สนทนาภาอังกฤษ และทำกิจกรรมสร้างสรรค์อื่นๆอีกมากมายเท่าที่ลูกเรือคิดสร้างสรรค์ได้ เพื่อสร้างความบันเทิงรื่นรมย์ใจให้กับผู้ชม

เรือลำนี้ได้สร้างขึ้นมาตั้งแต่ปี พ.ศ.2457 มีอายุน้อยกว่าเรือไททานิค 2 ปี (หนังรางวัลออสการ์ ตำนานรักของโรสและแจ็ค จากภาพยนตร์เื่รื่่ืองไททานิค หวังว่าหลายคนคงรู้จักนะครับ)
หนังสือกินเนสบุ๊ค บันทึกไว้ว่า เรือดูโลสเป็นเรือโดยสารสมุทรที่ยังใช้งานได้อยู่มีอายุ เก่าแก่ที่สุดในโลก

รายละเอียดทางเทคนิคของเรือดูโลส บอกไว้ว่า ความยาวของเรือ 130 เมตร มีน้ำหนัก 6,800 ตัน ลูกเรือประจำการ 330 คน จากประเทศต่างๆ 50 ประเทศทั่วโลก ในจำนวนนั้นมีคนไทยอยู่ด้วย 2 คน คือคุณสิริวรรณ นาจีน ชื่อเล่นว่า “ตาม” สาวไทยวัย 25 และคุณพิชัย โอภาสเกียรติคุณ ชื่อเล่นว่า “แมกซ์” หนุ่มไทยวัย 21 ปี

การทำงานของลูกเรือทุกคนที่นี่เป็นการทำงานที่เสียสละอย่างแท้จริง ไม่มีเงินรายได้เลยแม้แต่บาทเดียว บางคนอาจจะต้องขอเงินจากทางบ้านส่งมาสนับสนุน

Andrew ลูกเรือชาวแทนซาเนียที่พาผมชมเรือ ได้บอกกับผมว่า "..รายได้หรือเงินเดือนไม่มีความหมายสำหรับผม สิ่งที่เขาต้องการมากที่สุดคือ ประสบการณ์ที่เขาได้รับระหว่างการเดินทางไปกับเรือดูโลสทั่วโลก เป็นโอกาสที่ดีของชีวิตเป็นอย่างยิ่ง เงินเท่าไหร่ก็หาซื้อให้เขาไม่ได้.." หรือกล่าวอีกอย่างได้ว่า “การได้มาเป็นลูกเรือดูโลสนั้น นับเป็นประสบการณ์ล้ำค่าที่ไม่สามารถซื้อหาได้ด้วยเงิน”

ลูกเรือแต่ละคนเปรียบเสมือนตัวแทนของประเทศทั่วโลกที่มาอยู่ร่วมกันอย่างมิตรภาพ ทุกคนคือทูตแห่งสันติภาพ สโลแกนของเรือคือ bringing knowledge, help and hope

สามสิบกว่าปีที่ผ่านมา เรือลำนี้เดินทางไปเทียบท่าเยี่ยมเยือนประเทศต่างๆทุกทวีปทั่วโลกมากกว่า 100ประเทศ คนมากกว่า 21 ล้านคนเดินทางขึ้นมาบนเรือลำนี้ บุคคลสำคัญของชาติต่างๆ เช่น เชื้อพระวงศ์ ประธานาธิบดี นายกรัฐมนตรีของนานาประเทศ

ในปี 2530 เป็นครั้งแรกที่เรือดูโลสมาเทียบท่าที่เมืองไทย และปี 2552 เป็นครั้งล่าสุดที่เรือมาเทียบท่า

สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ได้เคยทรงเสด็จพระราชดำเนินมายังเรือดูโลส เมื่อครั้ง ที่เรือได้เดินทางมายังประเทศไทยเป็นครั้งแรกในปี 2530 และครั้งที่ 2 ในปีนี้(2552) นอกจากนี้ พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้า สิริวัณณวรีนารีรัตน์ ก็เคยเสด็จพระดำเนินมายังเรือดูโลสในปี 2544 และ 2549

จากปี 2530 ซึ่งเป็นครั้งแรกที่เรือมาเยือนประเทศไทย จนถึงปีล่าสุด 2552 มีคนไทยเข้าเยี่ยมชมเรือแล้วไม่ต่ำกว่า 60,000 คน

วันที่ผมเดินทางไปนั้น นับเป็นเรืองโชคดีที่ได้เจอกับ Andrew เขาเสียสละแบบนำผมนำเที่ยวชมทุกส่วนของเรือเป็นส่วนตัว ทำให้ผมได้ถ่ายภาพมาลงให้ชมกัน แต่เนื่องจากคนเยอะและเวลามีน้อย ทำให้การชมเรือเป็นไปอย่างรวดเร็ว ผมก็ลืมถามว่า เรือดูโลสจะมาเยือนไทยอีกเมื่อไหร่ แต่ผมคิดว่าคงไม่ต่ำกว่า 3 ปีอย่างแน่นอน

Andrew บอกว่าลูกเรือจะหมุนเวียนกัน อาสาสมัครหน้าใหม่ผลัดเปลี่ยนอยู่เรื่อยๆ คนหนึ่งจะมาใช้ชีวิตเดินทางกับเรืออยู่ประมาณ 2 ปี แต่ก็มีเหมือนกันที่มาใช้ชีวิตอยู่กับเรือตลอด

ลูกเรือเท่าที่ผมเห็นมีตั้งแต่วัยรุ่นจนถึงคนอายุเกิน 60 ปี แต่ส่วนใหญ่แล้วจะเป็นวัยรุ่นช่วง อายุ 20 ปี ทุกคนพูดภาษาอังกฤษได้อย่างดี และที่สำคัญทุกคนนับถือศาสนาคริสต์ เพราะเรือลำนี้มีภารกิจหลักคือมิชันนารี คือเผยแพร่ศาสนาคริสต์ด้วย ภายใต้สโลแกน bringing knowledge, help and hope

ผมเห็นอาสาสมัครลูกเรือดูโลสแต่ละคนมีหน้าตายิ้มแย้มแจ่มใส คงมีความสุขกับการเดินทางทำกิจกรรมนำความรู้ ความช่วยเหลือ และความหวัง ไปให้คนทั่วโลกกับเรือดูโลส

...คนเรานั้นเกิดมามีชีวิตอยู่บนโลกนี้เพื่ออะไร..หากชีวิตได้มีโอกาสเดินทางท่องโลกด้วยแล้วก็เท่ากับว่า "ชีวิตมีโอกาสเกิดมาเป็นคนในชาตินี้มีความสมบูรณ์" มีคนหลายคนที่พร้อมด้วย ฐานะ โภคทรัพย์ และเวลา แต่ไม่มีโอกาสได้ทำหรือได้ออกเดินทางสู่โลกกว้างเลย ที่เป็นอย่างนี้อาจจะเป็นเพราะว่าไม่มีความคิดหรือไม่เห็นความสำคัญกับการเดินทางท่องโลก มีพันธนาการของชีวิตจากภารกิจหน้าที่การงานที่ต้องรับผิดชอบทำให้ไม่สามารถที่จะปลีกตัวไปได้ หรืออาจจะมีความเป็นห่วงเป็นใยลูกๆหลานๆ อาจจะห่วงสมบัติพัสถานที่หามาสะสมไว้... บางคนเลือกใช้ชีวิตอยู่กับบ้านเกิดจนแก่เฒ่า ไม่ออกเดินทางไปไหน.. หรือบางคนอาจจะมีความคิดอยากออกเดินทาง แต่ชีวิตช่างโชคร้ายเพราะฐานะทางการเงินหรือสภาพแวดล้อมวิถีที่ชีวิตดำรงอยู่ด้านต่างๆไม่เอื้ออำนวยให้ทำอะไรได้มากนักหรืออาจจะทำไม่ได้เลยก็มี..

คนเราเกิดมาเพื่ออะไร... คำตอบของคุณเป็นอย่างนี้ไหม..

1. เพื่อได้เห็นโลก ได้มีโอกาสออกเดินทางท่องโลกมองเห็นวัฒนธรรมที่แตกต่าง สถานที่แตกต่าง โลกนี้กว้าง หากไม่ไปก็ไม่เห็น
2. เพื่อได้มีโอกาสสร้างคุณงามความดี สร้างสรรค์สิ่งที่มีประโยชน์ คนเท่านั้นที่สามารถทำอย่างนี้ได้ เพราะคนมีความคิด มีความฝัน มีจินตนาการ รู้จักการพัฒนา สัตว์เดรัจฉานไม่สามารถทำได้อย่างมนุษย์
3. ได้มีโอกาสช่วยเหลือเกื้อกูลกันและกัน รวมทั้งสรรพสัตว์และโลกใบนี้ด้วย ข้อนี้คืออำนาจของมนุษย์อย่างแท้จริงที่พระเจ้าประทานให้มา..

นอกเหนือจากสามสิ่งนี้แล้วช่างเป็นเรื่องไร้สาระเสียทั้งหมด เพราะคนเราเกิดมาแล้วต้องตาย นำพาอะไรไปไม่ได้ สะสมมากเพียงไหน..ถึงเวลาแห่งลมหายใจสุดท้ายก็ต้องทิ้ง

เราเดินทางมาจากโลกอื่นผ่านมาทางโลกนี้ จึงแวะอาศัยเรือนกายของเราเป็นที่สิงสถิตของจิตหรือวิญญาณเพื่อให้สามารถทำกิจกรรมต่างๆได้และให้จิตของเราได้อาศัยร่างกายนี้ทำความดีเพื่อชำระบาป และสามารถสร้างความดีเพื่อความปิติแห่งวิญญาณ เป็นบุญพาหนะในการเดินทางนำพาเราไปยังภพอื่น
ร่างที่สิงสถิตนี้เสื่อมลงตามกาลเวลาก็ต้องละสังขาร เดินทางต่อไป
ผมรู้สึกอย่างนี้จริงๆ…

ดีฆอลาฆู
6 กันยายน 2552